Wat is de Rapley-methode?
De Rapley-methode (ook wel baby-led weaning genoemd) is een manier van bijvoeden waarbij je je baby direct stukken vast voedsel aanbiedt in plaats van gepureerde hapjes. Je baby mag het eten zelf met zijn handen vastpakken en in zijn mond stoppen.
Deze methode is vernoemd naar de Britse verpleegkundige Gill Rapley. Het uitgangspunt is dat een kind eet in zijn eigen tempo en zelf de regie heeft over de hoeveelheid. Omdat vast voedsel nog helemaal nieuw is, zal je baby in het begin vooral experimenteren, voelen en onderzoeken.
Lees ook: Hoe weet je of je baby toe is aan oefenhapjes?
Vanaf wanneer kun je starten met de Rapley-methode?
Je kunt met de Rapley-methode beginnen zodra je baby ongeveer zes maanden oud is en zelfstandig rechtop kan zitten.
Er zijn drie fysieke voorwaarden waaraan je baby moet voldoen voordat je veilig met de Rapley-methode start:
- 1
Hij moet goed rechtop kunnen zitten en zijn hoofd zelfstandig kunnen draaien.
- 2
Hij moet het eten zelf gericht naar zijn mond kunnen brengen.
- 3
Hij heeft voldoende controle over zijn mond- en tongbewegingen (kauwbewegingen kunnen maken).
Lees ook: Hoe weet je of je baby toe is aan oefenhapjes?
Wat zijn de voordelen van de Rapley-methode?
De Rapley-methode leert kinderen op jonge leeftijd kauwen en texturen herkennen, wat de ontwikkeling van de kaakspieren en de motoriek sterk bevordert.
Daarnaast zijn er nog meer voordelen:
Betere hand-oogcoördinatie: Je kind oefent continu met het oppakken van voedsel en dit naar zijn mond brengen.
Goede verzadiging: Doordat je baby zelf het eettempo bepaalt, voelt hij beter aan wanneer hij vol zit.
Betere spijsvertering: Kauwen stimuleert de aanmaak van speeksel, wat de spijsvertering ten goede komt.
Tijdbesparend in de keuken: Je hoeft geen maaltijden meer te pureren of apart te koken; je baby eet in grote lijnen met de pot mee.
Gezelligheid: Je hoeft je kind niet te voeren, waardoor jullie tegelijkertijd aan tafel kunnen eten.
Wat zijn de nadelen van de Rapley-methode?
Het grootste nadeel van de Rapley-methode is dat het een flinke knoeiboel oplevert. Daarnaast is het lastiger in te schatten hoeveel voeding je baby exact heeft binnengekregen.
Je baby zal eten fijnknijpen, op de grond gooien en uitsmeren. Een slabbetje met een opvangbakje of een groot keukenzeil onder de kinderstoel is geen overbodige luxe. Zolang je baby daarnaast nog voldoende borst- of flesvoeding krijgt, hoef je je over de exacte inname van vast voedsel in het begin overigens geen zorgen te maken.
Hoe ga je van start met de Rapley-methode?
Je start met de Rapley-methode door je baby aan tafel uit te nodigen en hem handzame, langwerpige stukken zacht voedsel aan te bieden.
Gebruik de volgende stappen voor een goede start:
- 1
Eet samen: Zet je baby bij jullie aan tafel. Zien eten, doet eten.
- 2
Kies de juiste vorm: Snijd het eten in langwerpige stukken, ongeveer ter grootte van de vuist van je baby. Gestoomde broccoli is bijvoorbeeld ideaal, omdat je baby de stronk als handvat kan gebruiken.
- 3
Zonder bord: Leg het eten direct op het schone eetblad van de kinderstoel. Een bord eindigt meestal snel op de grond.
- 4
Blijf melk geven: Borstvoeding of flesvoeding blijft in eerste instantie de hoofdvoedselbron. De vaste voeding is om te oefenen en te ontdekken.
Je kunt de Rapley-methode overigens prima combineren met gepureerde hapjes. Dit wordt zelfs aangeraden, zodat je baby zowel went aan gladde texturen als aan stukken.
Handig voedingsschema: dit heeft je baby het eerste jaar nodig
Welke groenten en fruit zijn geschikt voor de Rapley-methode?
Begin met zachte of goed gestoomde groenten en fruit die je baby makkelijk kan vasthouden. Voedingsmiddelen die snel afbrokkelen of te hard zijn, kun je in het begin beter vermijden. Zorg dat het eten makkelijk breekt of plet in de mond.
Vanaf 6 maanden mag je baby onder andere de volgende producten:
Fruit
Abrikoos
Appel
Avocado
Banaan
Druiven (snij ze in vieren)
Mango
Meloen
Peer
Perzik
Pruim
Do’s en don’ts: zelf groente- en fruithapjes maken
Groente
Aardappel
Zoete aardappel
Andijvie*
Bloemkool
Broccoli
Cherrytomaat (snij ze in vieren)
Doperwten
Komkommer
Pompoen
Rode biet*
Snijboon
Spinazie*
Wortel
*(Let op: nitraatrijke groenten zoals andijvie, rode biet en spinazie mag je kind maximaal twee keer per week eten).
Wanneer kan je de Rapley-methode beter niet toepassen?
Wanneer je kind aangeeft moeite te hebben met de grote stukken en continu kokhalsneigingen heeft, kun je de Rapley-methode beter niet toepassen. Het hoort erbij en ze kunnen dit vaak goed reguleren, maar je wilt wel dat je kind enthousiast blijft over vast eten. Start alleen met de Rapley-methode wanneer je kind een goede vertering heeft en er nog geen allergieën duidelijk zijn. Laat je anders adviseren door een specialist.
Er zijn drie voorwaarden waaraan je kindje moet voldoen voordat je aan de Rapley-methode begint:
Je kind moet het eten naar zijn mond kunnen brengen
Hij moet rechtop kunnen zitten en het hoofd kunnen draaien
Je baby moet voldoende controle hebben over de mond- en tongbewegingen
Is de Rapley-methode veilig?
Ja, de Rapley-methode is volkomen veilig, mits je de veiligheidsvoorschriften volgt en je je baby nooit alleen laat met eten.
Voedsel veroorzaakt de meeste verstikkingsongevallen bij jonge kinderen. Het is daarom cruciaal dat je weet hoe je eten veilig aanbiedt. Algemeen voedingsadviseur Sharon Asscher stelt ouders gerust over kokhalzen: “Ouders schrikken vaak als een kind kokhalst, maar dit is een natuurlijke veiligheidsreflex. De kokhalsreflex ligt bij baby’s ver voor in de mond. Het zorgt ervoor dat voedsel naar voren wordt geduwd en voorkomt juist dat het in de keel schiet.”
Veiligheidstips voor de Rapley-methode:
Vind je het spannend om je baby zelf te laten eten? Alles op z’n tijd: begin ermee als je denkt dat hij eraan toe is en volg je gevoel. Op deze tips kun je letten:
Zorg dat je baby altijd rechtop zit en laat hem zitten tot hij klaar is. Liggend of kruipend eten is levensgevaarlijk.
Snijd ronde of ovale producten (druiven, cherrytomaten, olijven) altijd in de lengte in vieren. Ronde objecten kunnen de luchtpijp volledig afsluiten.
Snijd knakworsten altijd in de lengte doormidden (of in vieren) en pas daarna in stukjes.
Geef nooit harde producten zoals hele noten, rauwe wortel, harde schillen of fruit met pitten.
Leg oppassers en grootouders goed uit hoe zij het voedsel veilig moeten snijden.
Lees ook: Kinder EHBO: zo handel je bij verslikken of verstikking
Bronnen: De Consumentenbond, Voedingscentrum
